Kościół Santa Croce

Według historyków kościół Santa Croce (Św. Krzyża) najprawdopodobniej zaprojektował Arnoldi di Cambio, który to dokładnie 497 lat przed uchwaleniem naszej Konstytucji 3 maja rozpoczął budowę świątyni. Konsekrował ją papież Eugeniusz IV w połowie XV wieku.

Konsekracja nie oznaczała jednak końca prac nad udoskonalaniem kościoła. Dobudowano do niego nowe kaplice, a Filippo Brunelleschi przygotował projekt dziedzińca klasztoru. Neogotyckie fasada (plan Matasa) i dzwonnica (dzieło Baccaniego) powstały dopiero w XIX wieku.

Skrywającą trzy nawy gotycką bazylikę zaprojektowano na planie krzyża egipskiego (w kształcie litery T). Po prawej stronie nawy środkowej umieszczono wspaniałą XV-wieczną ambonę autorstwa Bernadetta da Maiano. Cała posadzka pokryta jest kamiennymi płytami nagrobnymi, z kolei okna świątyni swą wspaniałość zawdzięczają witrażom pochodzącym z końca XIV wieku.

Główna Kaplica Capella Maggiore mieści w sobie freski przedstawiające Legendę o Św. Krzyżu, namalowane przez Angola Gaddiego w drugiej połowie XIV wieku. Poza Capella Maggiore znajdziemy tutaj dużo więcej kaplic - m.in. zdobioną freskami Giotta przedstawiającymi sceny z życia św. Jana ewangelisty i św. Franciszka z Asyżu kaplicę Peruzzich i Bardich. Jest tu też kaplica Medyceuszów będąca projektem Michelozza, kaplica Pulcich z freskami Bernarda Daddiego, czy kaplica Veluttich skrywająca freski przypisywane Cimabuemu.

Gratką dla turystów znad Wisły z pewnością jest kaplica Salvatich z nagrobkiem Zofii Zamojskiej z rodu Czartoryskich, której to niestety przyszło we Florencji umrzeć w 1837 roku. Innym artystycznym smakołykiem są dwie płaskorzeźby Toefila Lenartowicza – drzwi nagrobka Zofii z Kickich Cieszkowskiej oraz epitafium jednego z powstańców styczniowych włoskiego pochodzenia, Stanisława Bechiego wraz ze sceną jego śmierci (został rozstrzelany). Znajdziemy tu także nagrobek Michała Borgii-Skotnickiego.

Swe miejsce doczesne w Kościele Św. Krzyża odnalazło wiele znakomitości ze świata sztuki. Dość powiedzieć, że znajdziesz tu nagrobki samego Michała Anioła, Galileusza, Ugo Foscolo, Franciszka Pazzi, Gioacchino Rossiniego, Niccolo Machiavelli, Leonardo Bruni, Charlotte Bonaparte (córki Józefa Bonaparte).